
“Wikipedia is geen bron” heeft iedereen die de afgelopen 20 jaar op school zat wel gehoord. Toch blijkt het al 25 jaar een uitzonderlijke verzamelplaats van menselijke kennis. Op 15 januari 2001 lanceerde Engelstalige encyclopediewebsite. Het was een experiment om gebruikers zelf kennis te laten delen en dat bleek snel succesvol. Een half jaar later verscheen de Nederlandse versie van Wikipedia.
Vandaag is de online encyclopedie er in meer dan 300 talen, zijn er meer dan 65 miljard artikelen geschreven en staat de website vrijwel ieder jaar in de top 10 best bezochte websites ter wereld. Wikipedia wordt maandelijks meer dan 15 miljard keer bezocht.
Iedereen kan aan de slag op Wikipedia
Het toevoegen en actueel houden van Wikipedia-pagina’s wordt gedaan door vrijwilligers. Cristina Fodor, directeur van Wikimedia Nederland noemt de website daarom altijd ‘werk in uitvoering’. Artikelen hebben meerdere auteurs, wat zorgt dat de pagina’s qua kennis uitgebreid worden en inhoudelijk correct blijven. Maandelijks ligt het aantal vrijwilligers op bijna 250.000 mensen.
Dat iedereen een pagina kan bewerken, komt ook met nadelen. Aan internet trolls heeft Wikipedia geen te kort. Zo werd de pagina van Trump in 2016 op één dag twee keer verwijderd, werd Mariah Carey dood verklaard door schaamte na een teleurstellend optreden, en werden bezoekers van de pagina over seriemoordenaars verzocht de lijst niet verder uit te breiden door zelf mensen te vermoorden. Met veel ogen op Wikipedia-pagina’s en tools die aanpassingen herkennen, worden zulke geintjes vaak snel verwijderd.
De website staat erom bekend geen advertenties te tonen, geen abonnementen aan te bieden en ook gebruikersdata wordt niet verkocht aan derden. Dankzij lezersdonaties en grote sponsoren kan Wikipedia de vaste lasten van servers en personeel bekostigen.
Wikimedia Nederland deelt trots hoe AI-modellen als ChatGPT, Gemini, en Claude getraind worden met kennis van de website. Maar AI vormt ook een bedreiging van de website. Eind vorig jaar maakte Wikipedia bekend dat het webverkeer van menselijke gebruikers afneemt. Die daling wijdde Wikipedia aan AI. De informatie die AI vergaart van de webpagina’s, wordt vervolgens soms zonder bronvermelding in chatbots gebruikt.
Wie zelf wil meewerken aan het up-to-date houden van Wikipedia wordt door Wikimedia aangemoedigd. Met de eenvoudige handleiding kom je erachter hoe je kunt helpen.