Experts zien toekomst somber in: ‘Stormachtige periode op komst’

Het World Economic Forum (WEF) stelt elk jaar een ‘Global Risks Report’ op waarin de grootste wereldwijde risico’s voor de toekomst in kaart worden gebracht. Dit jaar ziet het rapport er somber uit: experts vrezen voor nieuwe oorlogen en denken dat de opkomst van AI conflicten een stuk grimmiger kan maken.

In het rapport staat elk jaar een analyse van welke ontwikkelingen volgens experts de meeste bedreiging vormen voor de wereldeconomie, samenlevingen en stabiliteit. Hierbij moet je denken aan risico’s die landen, bedrijven en burgers wereldwijd kunnen raken.

Somber beeld van toekomst

Voor het rapport van dit jaar verzamelde het WEF inzichten van ruim dertienhonderd experts. Wat blijkt? De experts maken zich vooral zorgen over de risico’s op gewapende en economische conflicten tussen landen. Zo vindt bijna één op de vijf ondervraagden dat we ons moeten voorbereiden op wereldwijde economische conflicten. Zij voorspellen dat landen geld, handel en economie gaan gebruiken als machtsmiddel tegen andere landen. Volgens hen is dit ook het grootste risico voor een wereldwijde crisis.

Wat betekent het voor Nederland?

Landen zouden steeds meer naar hun eigen belang kijken en minder naar samenwerken en groeien. „Ze schermen zich als het ware af met handelsbarrières”, ziet hoogleraar strategie en innovatie Henk Volberda van de Universiteit van Amsterdam. Hij werkte mee aan het rapport van het WEF. „Voor Nederland, met een open economie, is dat slecht nieuws voor onze welvaart”, zegt Volberda. Zonder handelsvoordelen kunnen bijvoorbeeld onze boodschappen duurder worden.

Een ander risico met mogelijk grotere gevolgen is de dreiging van gewapende conflicten. Zo denkt 14 procent van de experts dat de wereld in de komende jaren met nieuwe oorlogen te maken krijgt. De opkomst van AI zou de conflicten een stuk grimmiger kunnen maken. „In plaats van echte mensen sturen we zelfrijdende tanks, drones en autonome schepen naar het slagveld”, zegt Volberda. Hierdoor escaleren conflicten sneller en worden ze minder snel opgelost.

„We zien al broeihaarden ontstaan die zomaar zouden kunnen uitgroeien tot echte oorlogen tussen landen”, zegt Volberda. In Zuid-Amerika, Iran en Syrië lopen de spanningen bijvoorbeeld behoorlijk op.

‘Laten we niet naïef zijn’

De technologische ontwikkelingen kennen volgens de experts nog andere keerzijdes. Zo kan quantumtechnologie bestaande systemen gaan ondermijnen. De angst is dat deze technologie in de verkeerde handen kan vallen. „Q-day, het moment waarop quantumcomputers wachtwoorden gemakkelijk kunnen ontcijferen, komt steeds dichterbij”, zo voorspelt WEF.

Zijn we in Nederland voor de toekomst eigenlijk goed voorbereid op drone-aanvallen? Defensie reageert.

Ook op het gebied van het klimaat staat ons volgens de experts het nodige te wachten. Het veranderende klimaat kan over een jaar of tien voor nog extremer weer en afnemende biodiversiteit zorgen. De helft van de experts verwacht de komende twee jaar ‘een turbulente of zelfs stormachtige periode’. Volberda benadrukt wel dat het hier om risico’s gaat en dat het altijd nog anders kan lopen. „Je moet je niet in de put laten praten, maar laten we niet naïef zijn”, zegt hij.

Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:

Reacties