Paul Thomas Anderson heeft al een aantal geweldige films gemaakt die bij de beste ooit horen, waaronder There Will Be Blood. Ook zijn meest recente film, One Battle After Another, was een groot succes en maakt kans op verschillende Oscars.
Een andere film van Anderson is Inherent Vice uit 2014, een verfilming van een van de werken van de legendarische Amerikaanse auteur Thomas Pynchon. Bij het lezen van deze roman dacht de regisseur aan een andere film die hij de beste aller tijden noemt.
Mysterieuze komedie
Anderson liet zich eerder al inspireren door Pynchons roman V. bij het schrijven van het scenario voor The Master (2012) en zou later Vineland losjes bewerken tot One Battle After Another.
Zijn versie van Pynchons roman uit 2009 is een mysterieuze komedie die wordt gekenmerkt door een van de meest bizarre plots en een dikke wolk wietrook die opstijgt uit de mond van Joaquin Phoenix‘ Larry ‘Doc’ Sportello. Ook te zien in de film zijn Josh Brolin, Owen Wilson, Katherine Waterston, Eric Roberts, Reese Witherspoon, Benicio del Toro, Jena Malone, Maya Rudolph, Martin Short en Joanna Newsom.
Verhaal
Inherent Vice speelt zich af in Californië in de jaren 70. Anderson duikt in een surrealistische neo-noir sfeer waarin hij perfect de paranoia en complottheorieën weet te vangen die vaak centraal staan in Pynchons werk.
Terwijl Doc zich een weg baant door een zaak rond de verdwijning van zijn ex-vriendin, ontmoet hij enkele van de meest excentrieke en memorabele personages uit de moderne filmgeschiedenis.
Verwantschap
Anderson liet zich vanzelfsprekend sterk inspireren door Pynchon bij het bewerken van zijn roman, maar er is ook het idee dat Inherent Vice raakvlakken heeft met enkele van de beste films binnen het stonerkomedie- en mysteriegenre.
Sterker nog, de regisseur gaf ooit toe dat hij een verwantschap voelde tussen Pynchons roman en een van de meest geprezen films van de gebroeders Coen. In een interview met Vice zei Anderson: “Ik herinner me ook dat ik dacht, toen ik het boek las: ‘Dit is net The Big Lebowski.'”
Verfilming niet doen
In die film uit 1998 speelt Jeff Bridges de hoofdrol van Jeffrey ‘The Dude’ Lebowski, die verwikkeld raakt in een ontvoering nadat hij wordt verward met een rijkere man die toevallig dezelfde naam draagt.
Anderson vond dat Pynchons roman en de film van de Coen brothers zo op elkaar leken dat hij er zelfs over dacht om de verfilming niet te doen. De regisseur zei: “Dat was een reden om te denken: ‘Waarom zou ik iets maken dat lijkt op The Big Lebowski? Waarom zou ik daar zelfs maar in de buurt willen komen?'”
Veel overeenkomsten
Inherent Vice en The Big Lebowski vertonen uiteraard veel overeenkomsten. Beide spelen zich af in het zonovergoten Los Angeles en draaien om een hoofdpersonage die meestal stoned is en, ondanks zijn wazige begrip en relaxte houding, verstrikt raakt in een complot.
Misschien zouden de twee verhalen zelfs in hetzelfde universum kunnen plaatsvinden, waarbij Inherent Vice zich zo’n twintig jaar vóór The Big Lebowski afspeelt, voordat The Dude de stad binnenrolt in zijn badjas en jelly schoenen.
Niet laten liggen
Toch kon Anderson de kans om Pynchon te verfilmen niet laten liggen, en hij gaf toe dat hij grotendeels moest vergeten dat Inherent Vice überhaupt enige gelijkenis vertoonde met de iconische film van de Coen brothers.
“Hoe meer ik ernaar keek, hoe meer ik van het boek hield, en ik moest dat idee gewoon negeren en doen alsof het niet bestond”, zei hij. “Want, weet je, The Big Lebowski is de beste film in de geschiedenis. Dus ik negeerde het en ben het op een andere manier gaan bekijken.”
Eigen kwaliteiten
Het is duidelijk dat Anderson groot respect heeft voor The Big Lebowski en hij begrijpt dat kijkers de overeenkomsten met zijn eigen film zullen opmerken. Toch kan worden gesteld dat Inherent Vice een geheel eigen sfeer en smaak heeft, ongetwijfeld te danken aan de stonede complotachtige inslag van Pynchon zelf.
Daarentegen leunt The Big Lebowski misschien sterker op pure komedie, met Bridges die enkele van de meest iconische momenten uit de cinema van de jaren 90 neerzette. De twee films zijn in zekere zin verwant, maar ze bezitten elk hun eigen kwaliteiten.
Kijken?
Wil je Inherent Vice en The Big Lebowski zien? Je kunt de film van Anderson huren en kopen op Pathé Thuis en Prime Video. De klassieker van de gebroeders Coen kun je bekijken op SkyShowtime en vind je ook terug op Prime Video en Pathé Thuis.
Over de auteur
