
Een ontzettend groot deel van de digitale infrastructuur van de Nederlandse samenleving leunt op servers en diensten van Amerikaanse techbedrijven. Dat gaat van mailen naar je huisarts tot het doen van online boodschappen.
Als Washington dat zou willen, kan die digitale kraan in theorie worden dichtgedraaid. “Op de sanctielijst staan betekent dat je teruggeworpen wordt naar de jaren 90”, zei Nicolas Guilloou, rechter bij het Internationaal Strafhof in Den Haag, dat daadwerkelijk door Amerikaanse sancties werd getroffen
Data-analyse NOS
Uit een data-analyse van de NOS blijkt dat maar liefst 67 procent van ruim 16.500 domeinnamen van Nederlandse overheden, zorginstellingen, scholen en vitale bedrijven is gekoppeld aan minstens één Amerikaanse clouddienst. Het gaat niet alleen om websites die worden gehost bij Amerikaanse bedrijven, maar ook om e-mailverkeer, samenwerkingssoftware zoals Microsoft Teams en andere essentiële digitale diensten.
De afhankelijkheid is breed en diep. Zelfs de NOS zelf gebruikt Microsoft voor e-mail en Amazon voor de website. Ook binnen de overheid is de Amerikaanse cloud inmiddels dominant. Zo heeft het demissionaire kabinet onlangs besloten dat de Belastingdienst zijn e-mail onderbrengt bij Microsoft. De Eerste en Tweede Kamer, de Autoriteit Financiële Markten en de Nederlandse Zorgautoriteit gingen hen al voor.
Afhankelijkheid in de zorg
Ook in de zorg is de afhankelijkheid zichtbaar. Van de ongeveer zeventig ziekenhuizen met een online patiëntenportaal maken er 29 gebruik van een infrastructuur die (deels) draait op Amerikaanse servers. In 28 gevallen loopt dat via Microsoft, in één geval via Cloudflare. Dat betekent dat wanneer patiënten inloggen om hun dossier te bekijken, gevoelige informatie via Amerikaanse servers wordt geleid. Waar de medische dossiers zelf zijn opgeslagen, verschilt per ziekenhuis.
Reële zorgen
Sinds de terugkeer van Donald Trump als president zijn de zorgen verder toegenomen. In een geopolitiek conflict zouden sancties Amerikaanse techbedrijven kunnen dwingen hun diensten aan Nederlandse klanten stop te zetten. Dat scenario leek lang theoretisch, maar is dat niet meer sinds het Internationaal Strafhof in Den Haag echt is getroffen door sancties.
Meer lezen over tech? Download dan onze app!